De opkomst van China

By Inter

De Volksrepubliek China kent niet alleen de sterkst groeiende economie ter wereld, maar heeft in de afgelopen decennia ook hard gewerkt aan het verbeteren van zijn militaire status en nationale (zelf)bewustzijn. Toch ontkomt het land niet aan de invloed van het internationale economische stelsel, waarin het steeds verder ingebed is geraakt, en aan zijn afhankelijkheid van export. Politicoloog Henk Houweling weegt deze en andere factoren tegen elkaar af in zijn beschouwing van de opkomst van China.

The Large Hadron Collider

By Inter

Er zitten gaten in het standaardmodel van de deeltjesfysica. Zo verklaart het model niet wat massa is, waarom 96% van het heelal onzichtbaar is en waarom er meer materie dan antimaterie is. De Large Hadron Collider van CERN is een deeltjesversneller die werd gebouwd om antwoorden te vinden op deze vraagstukken. Deze machine laat deeltjes met hoge snelheden op elkaar botsen om nieuwe deeltjes, Higgsbosons, te laten ontstaan. Ondanks het enthousiasme van wetenschappers zijn er in de media allerlei doemscenario’s geschetst. Olivier Gaumer legt uit dat de verhalen over het einde van de wereld, ondanks dat ze ongefundeerd zijn, een grotere communicatieve kracht hebben dan de wetenschappelijke bewijzen.

Geen winnaars?

By Inter

‘Alles wat wij naar voren brachten, daar werd niet naar geluisterd.’ Conflicten tussen burgers en de gevestigde orde kunnen pijnlijk en langdurig zijn. In het volgende artikel wordt het conflict tussen de bewoners en de gemeente van het stadsdeel Westerpark in Amsterdam weergegeven, dat in 2008 tot een referendum leidde. Door mediation had het conflict waarschijnlijk kunnen worden voorkomen, aldus Maarten Poorter en Katusha Sol.

Gedrag, hersenen en deeltjes

By Inter

De processen die plaatsvinden in onze hersenen zijn op diverse niveaus te bestuderen. Er zijn er die beweren dat gedrag een essentieel onderdeel moet zijn van psychologisch onderzoek, terwijl anderen beweren dat men moet kijken naar de kleinste deeltjes die ons bekend zijn, willen we ooit volledig begrijpen hoe onze hersenen werken. Dit reductionistische proces zorgt voor vele interessante botsingen, onder andere op gebied van cognitieve neurowetenschappen. De auteur behandelt in dit artikel de verschillende uitersten van reductionisme en geeft daarbij zijn interpretatie van wat een verstandige benadering voor dit eeuwenoude debat zou zijn.

Zien met je oren

By Inter

Blinden hun zicht terug geven, al is het voor een deel, doet nog het meest denken aan sciencefiction. Hoewel de recent ontwikkelde technologie van oogimplantaten en chirurgische ingrepen in sommige gevallen een uitkomst kan bieden, is het voor veel blinden nog wachten op een echte doorbraak. Al in 1992 ontwikkelde een Nederlandse natuurkundige een vrij revolutionair systeem genaamd The vOICe. Dit systeem maakt het mogelijk een visuele gewaarwording te creëren van de omgeving door gebruik te maken van de oren. Nu, bijna twee decennia later, loopt er nog vrijwel geen blinde gebruiker rond met dit systeem en rijst de vraag waarom dit idee nog niet is doorgebroken.

De mythe van het zesde zintuig

By Inter

In de parapsychologie wordt onderzoek gedaan naar fenomenen als telepathie, precognitie en telekinese, welke te scharen zijn onder de term ‘psi’. Televisieprogramma’s als Wie wordt de nieuwe Uri Geller, waarin kandidaten moeten bewijzen te beschikken over paranormale gaven, genieten hoge kijkcijfers. De mens is altijd op zoek naar onverklaarde verschijnselen en mythen. Maar als deze verschijnselen worden onderworpen aan wetenschappelijke thesen blijft er vaak niks van over. Eva Lobach is een van de weinige wetenschappelijke onderzoekers in Nederland die zich aan deze parapsychologische fenomenen durft te wagen. In dit artikel bespreekt zij o.a. een van haar eigen onderzoeken naar de werking van psi.

Van zintuigen en waarneming

By Inter

Voor een computer is een kleur een bepaalde kwantitatieve waarde in het register. Voor mensen daarentegen heeft bijvoorbeeld de kleur rood een subjectieve en kwalitatieve waarde. Hoe maken we deze kwalitatieve waarneming inzichtelijk, als dit überhaupt al mogelijk is? Emile Michel Hobo verkent het veld van de harde en zachte materie, van de kwantitatieve en kwalitatieve waarneming

Pour homme, pour femme

By Inter

Sensualiteit en erotiek spelen een belangrijke rol in de hedendaagse, westerse parfumcultuur. In de collectieve verbeelding gelden parfums als instrument van verleiding, hetgeen zowel tot uitdrukking komt in reclamecampagnes als in de regulering van het parfumgebruik in het alledaagse leven. Het genderonderscheid in de parfumerie is sterk verbonden aan plaats en tijd: het is een sociaal geconstrueerd, en vooral twintigste-eeuws verschijnsel dat in de loop van de tijd als min of meer vanzelfsprekend is gaan gelden. In dit artikel schetst de auteur de sociale en historische context waarin moderne olfactorische definities van mannelijkheid en vrouwelijkheid zich hebben ontwikkeld.

Sensing cinema

By Inter

In de openingsscène van de film Perfume van Tom Tykwer wordt de afschuwelijke viezigheid van de stad Parijs niet alleen waargenomen door de ogen en oren, maar kun je de geur ook bijna ruiken. In Texas Chainsaw Massacre is het soms effectiever om je oren dicht te stoppen dan een kussen voor je hoofd te houden wanneer er ledematen worden afgezaagd. Bij het ervaren van films spelen niet alleen de ogen een rol. Een heel scala van zintuigen wordt geprikkeld om een boodschap, ervaring en emotie over te brengen. Lotte Kroese analyseert in haar artikel de relatie tussen film en de toeschouwer door een vernieuwende blik te werpen op de rol van zintuiglijke waarneming in de filmervaring.

Het moeilijke probleem van het bewustzijn

By Inter

De wereld om ons heen en alle objecten erin prikkelen onze zingtuigen: we ruiken bloemen, proeven een broodje kaas en horen de geluiden van ratelende toetsenborden. Deze informatie wordt door onze hersenen verwerkt. Echter, aan deze ervaringen wordt vaak nog een subjectieve component toegevoegd, namelijk een oordeel: ruiken de bloemen lekker? Hier rijst de vraag hoe deze informatie doordringt tot ons bewustzijn, en waarop het mentale oordeel over de informatie gebaseerd is. In dit artikel beschouwt Joachim Leilich de mentale verwerking van zintuiglijke prikkels en haar relatie tot het bewustzijn, maar ook tot de subjectieve ervaring.